شبکه های اجتماعی و آسیب ها

شبکه های اجتماعی به دلیل قالب بودن فضای گفتگو و از طرف دیگر ریشه دار بودن فرهنگ گفتمانی در کشور ما نتوانسته اند بیش از سایر رسانه های مجازی، مورد توجه قرار گیرند و استفاده از آنها رو به افزایش است. این شبکه ها نیز مانند سایر شبکه های ارتباطی می توانند در جهت مثبت و منفی بکار گرفته شوند. آسیب های ناشی از شبکه های اجتماعی همچنان گریبان گیر نوجوانان و جوانان و به طور کلی جامعه و خانواده ها شده است. نظام اسلامی در برهه های مختلف از سوی دشمنان خارجی و داخلی با بحران های متعدد مواجه بوده است که در این میان پیامدهای مختلف فرهنگی از جمله آن آسیب هاست که تشدید بحران های جنسی را رقم زده است. لذا از شبکه های مختلف اجتماعی تا بسیاری از عرصه های اجتماعی کشور و حتی در میان برخی آثار هنری و بسیاری از برنامه های عمومی از قبیل جشنواره ها مسائل مرتبط با مؤلفه های جنسی کاذب از تشخیص برخوردار شده است که در نوع خود تأمل برانگیز است. انبوه کلیپ های جنسی و شبه جنسی در شبکه های اجتماعی به چشم می خورد که در نوع خود آسیب های هنجاری فراوانی به همراه خواهد داشت. این پیامدها که از خواسته های سیری ناپذیر شهوت کاربران این گونه شبکه ها حکایت دارد، اغلب زمان مخاطبان را به خود درگیر کرده است که تبعات مخرب آن بر ساحت خانواده و اجتماع غیر قابل انکار خواهد بود، همانگونه که وقوع ناهنجاری xadهای مختلف اجتماعی را باید در تأثیر پذیری کاربران شبکه های اجتماعی از محتوای غیراخلاقی این شبکه ها دانست. از سوی دیگر مشکلات عدیده فرهنگی، تراژدی اخلاقی بزرگی در فضای مجازی پدید آورده است و کپی برداری کشنده از رسانه های غیر اخلاقی غرب، ماهیت برخی شبکه های اجتماعی داخلی را با رسانه های مبتذل غربی در یک مسیر قرار داده است که تداوم لجن پراکنی های غیر اخلاقی در شبکه های اجتماعی در نهایت به توریسم جنسی اشخاص بی بند و بار به سوی برخی کشورهای خاص منتهی می شود. در این میان فرهنگ عمومی جامعه نیز از آسیب ها و تهدیدهای بی بند و باری جنسی در امان نمی ماند و سیطره غریزه گرایی در شبکه های اجتماعی، بسیاری از شاخصه های منفی در عرصه های اخلاقی جامعه رقم می خورد. البته غریزه همان گونه که از مفهومش پیداست، سوق دهنده است و کارکرد رفع کنندگی یک نیاز را یدک می کشد. به مانند کودک گرسنه که هر آنچه خوردنی است، پیدا می کند و می خورد و به جنبه های دیگر مسأله از قبیل مالکیت آن خوراکی یا تمیز و کثیف بودن آن ماده غذایی توجهی نمی کند. وضعیت کنونی ناهنجاری ها درفضای مجازی به ویژه شبکه های اجتماعی غیراخلاقی، بی شباهت به رویکرد یک کودک گرسنه نیست، لذا این غریزه گرایی است که کاربران پرخطر را به اصرار و سماجت توحش بار در شبکه های اجتماعی غیراخلاقی وامی دارد، رفتاری غیراخلاقی که رعایت حریم اخلاقی در آن بی معناست و انواع و اقسام ارتباطات مجازی و پس از آن در فضای حقیقی، قبیحانه و به نحو حرام صورت می گیرد و از آنجا که در این محیط همگان تابع غرایزند، بنابراین بعضی اوقات، مشاهده می شود برخی مردان متأهل بی بند و بار و حتی زنان شوهردار بی قید و بند در منجلاب فساد و تباهی گرفتار می شوند که در این میان فرهنگ جنسی از کمترین نقش در ماهیت معنایی این گونه شبکه های اجتماعی غیراخلاقی برخوردار است، زیرا شبکه های اجتماعی همچون اینستاگرام و تلگرام بر مبنای غریزه گرایی شکل گرفته اند. این چالش دردناک اجتماعی در حالی در سال های اخیر به ویژه در نسل جوان فزونی گرفته است که ساختار فرهنگی کشور تحت سیطره غریزه جنسی به شدت تضعیف شده و فرهنگ جنسی منطبق بر طبیعت جنسی در ضعیف ترین وضعیت ممکن قرار گرفته است. حال آنکه باید بر فرهنگ جنسی منطبق با طبیعت ذاتی انسان در این مقوله توجه کرد و اصول و مبانی جنسی همچون ایجاد نسبت منطقی میان نیاز جنسی و عاطفی با مقوله خواستگاری مؤمنانه همراه با حیاورزی معقول و عرفی طرفین و رعایت حریم اخلاقی و تبیین شرایط خاص در مقدمات حصول رابطه جنسی مورد نظر قرار گیرد. همچنین بهره گیری از آموزه های عقلی و نقلی در چگونگی ایجاد رابطه زناشویی طبیعی میان زوجین امری حیاتی است، زیرا فرهنگ جنسی به هر میزان بر مبنای سیر طبیعی نیازهای جنسی انسانی باشد، موجب پویایی جامعه و جهت دهی خانواده می شود. بر خلاف غریزه گرایی جنسی که رابطه جنسی با هر کس و به هر نحو و هر زمان بدون هیچ گونه محدودیتی و فقط با هدف ارضای شهوت را تجویز می کند یعنی همان وضعیتی که هم اینک در شبکه های اجتماعی غیر اخلاقی مشاهده می شود، لیکن ترویج نظری فرهنگ جنسی منبعث از آموزه های غنی اسلامی توأم با اهتمام به طبیعت جنسی در شبکه های اجتماعی از سوی مردم با هدایت مبلغان دینی و اسلامی در کنار تأکید بر اجتناب از تأخیر در ازدواج و لزوم ازدواج به هنگام و البته آسان، می تواند در مسیر تقویت معرفتی و محتوایی شبکه های اجتماعی مؤثر واقع شود.

محمدجعفر شفیعی- مدیر کانون

ادامه مطلب کانون فرهنگی هنری منتظران ظهور ...